Thứ tư, ngày 28 tháng 1 , 2009

Аệ nhất amatơ cổ vật đất Hà  thà nh

NHNGiới chơi cổ vật không mấy ai không biết đến biệt danh lão Trường tóc bạc. Không những thế, nhiửu tay chơi đồ cổ có tiếng ở Hà  Nội lại tự nhận mình là  học trò của ông như thể một thương hiệu, có biệt tà i thẩm định niên đại và  chất lượng cổ vật.

Tôi hửi không dưới 10 người bạn thuộc giới chơi cổ vật, rằng: Có người nói "Vua" cổ vật bây giử nhiửu không xuể, chém cả ngà y không hết, nhưng dường như chưa có ai nhận được tước phong đệ nhất tay chơi cổ vật "amatơ" thì phải. Không chần chừ, anh nói luôn tay chơi tư nhân amatơ nhất chính là  ông Trường ở Quán Thánh mà  giới chơi cổ vật thường gọi là  lão Trường tóc bạc.

Không gian tĩnh lặng giữa lòng biệt thự cổ

Giới chơi cổ vật không mấy ai lại không biết đến cái biệt danh lão Trường tóc bạc, không những thế nhiửu tay chơi đồ cổ có tiếng ở Hà  Nội bây giử lại tự nhận mình là  học trò của ông như thể là  một "thương hiệu", có biệt tà i thẩm định niên đại và  chất lượng cổ vật. Lão Trường chẳng phải là  Chủ tịch của hội cổ vật mà  cũng chẳng tham gia câu lạc bộ cổ vật nhưng nhà  của lão tháng ba mươi ngà y, bất kể nắng mưa ngà y nà o cũng nườm nượp khách. Mà  câu chuyện cũng chỉ xoay quanh mấy thứ liên quan đến cổ vật, nà o là  chuyện người nà y vừa mua được chiếc mâm bồng gốm thế kỷ 16, nà o là  chuyện chiếc đĩa men Celadon đã bị là m lại, rồi thì con dao đồng mục Аông Sơn của người nọ bị gãy vì tay chủ mới lao và o giới đồ cổ không biết cách bảo quản... Khách khứa nhiửu, mỗi lần đến lại phải leo cầu thang lên sảnh tầng 2, thế là  lão liửn bà n với vợ bử cái mảnh vườn trước cử­a biệt thự cổ tổ tiên để lại, là m cái quán cafê trông ra mặt đường Quán Thánh để tiếp đón anh em.

Lão lấy tên Art để đặt cho quán cafê nhưng giới chơi cổ vật thì chẳng mấy ai nhớ đến cái biển hiệu loằng ngoằng ấy mà  chỉ gọi là  quán cafê cổ vật. Ngót nghét 10 năm tồn tại, quán của lão trở thà nh nơi tụ họp không chỉ của giới chơi đồ cổ mà  còn của những người yêu nghệ thuật và  giới văn nghệ sĩ. Những tay chơi cổ vật Hải Dương, Hưng Yên, Hải Phòng rồi cả Long An, Cà  Mau... mỗi lần ra Hà  Nội cũng tìm đến quán cafê của lão. Gọi là  quán vậy thôi nhưng lão cũng chẳng chú tâm kinh doanh, chỉ có duy nhất một cái bà n gỗ và  và  hà ng ghế gỗ kê xung quanh như phòng khách nhà  riêng. Những cái ghế ấy lão chỉ để mời những người yêu nghệ thuật, yêu cổ vật một ly cafê hay tách trà  nóng và  cùng ngắm nghía, luận bà n vử cổ vật.

 Câu chuyện chơi cổ vật kiểu amatơ của lão không chỉ dừng ở việc hy sinh mảnh vườn không chỉ có giá trị văn hoá truyửn thống tổ tiên lão để lại, mà  tính ra giá thị trường chỉ cần cho thuê chỗ ấy thôi thì mỗi tháng lão cũng bử túi và i chục triệu đồng. Lão còn sẵn sà ng tặng một món cổ vật quý giá cho người bạn nà o đó mà  lão quý mến chứ không giữ khư khư như nhiửu người chơi cổ vật khác và  lão cũng chẳng tặng bảo tà ng để hòng kiếm chút hư danh như có người vẫn là m. Аối với lão, một người Hà  Nội gốc từ xử­a xưa thì cái tình thâm giao giữa những người bạn với nhau mới là  quý.

Lang thang săn cổ vật

Vừa ngắm nghía con dao đá nhẵn nhụi, đen bóng mà  người bạn vừa mang đến nhử thẩm định niên đại, lão vừa kể vử chuyến đi Tây Ban Nha tháng trước. Аến thủ đô Madrid, lão lần mò hửi được người bản địa vử chợ Sole chuyên bán đồ cũ. Nhưng hiửm nỗi, chợ Sole chỉ họp và o ngà y thứ 7, chủ nhật hà ng tuần mà  ngà y lão đến mới là  ngà y thứ hai đầu tuần. Thế là  lão nghiến răng, bóp bụng gần một tuần đợi đến ngà y phiên chợ họp.

Trời chẳng phụ lòng lão, lang thang hai ngà y ở chợ đồ cũ, cuối cùng lão mua được bức tượng cô gái bằng đồng, cũng thuộc và o hà ng cổ vật có giá. Bức tượng ấy được lão bà y trang trọng ở tủ kính trong cái không gian nhử của quán cafê. Rồi lão với tay chỉ và o bức tượng con nghê bằng gỗ và  chiếc bát thời Lê, Trần được mua vử từ Xiphuchạt, Thái Lan. Lang thang mấy ngà y ở chợ biên giới, lão  mua được chiếc lư hương bằng gốm từ thời Mạc bà y bán trong góc chợ. Trong bộ sưu tập chuyên vử Lư của lão đến nay có tới hà ng chục chiếc bằng các chất liệu khác nhau, đủ cả gốm, đồng, gỗ, đất nung. Mỗi chiếc lư mang đậm dấu ấn văn hoá của một thời, từ nét hoa văn thô sơ đến tinh xảo trải dà i suốt dọc các triửu phong kiến Lý, Lê, Trần, Nguyễn...

Trong bộ sưu tập ấy, có cả chiếc lư bằng sà nh vẽ các loà i thủy tộc thô sơ, bộ 2 chiếc lư bằng đất nung không mầu, không men, rồi cả bộ lư 2 con nghê được là m từ đất Thổ Hà  với men nâu đặc trưng... Trong căn phòng trên gác ba của ngôi biệt thự cổ, còn có những chiếc bình gốm, đĩa, âu, ang từ triửu đại nhà  Trần; các bộ đồ sứ ký kiểu từng được các vua chúa Việt Nam đặt là m từ bên Trung Hoa mang vử dùng trong cung phủ và  cả những chiếc lọ, đĩa quân, dầm, đĩa tống của chính các triửu đại phong kiến Trung Hoa xưa.

 Chiếc tủ kính to đặt ngay ngắn trong góc nhà  bà y la liệt các loại cổ vật có niên đại từ thời Trần, Lê thuộc và o loại cổ vật đắt giá hiện nay như chân đèn bằng đồng thời Trần hoặc chiếc dao đồng từ thời kử³ văn hoá Аông Sơn và  những sản phẩm gốm Chu Аậu... Hoặc chiếc đĩa men trắng hoa lam từ thế kỷ 15 mà  trước đó từng có chiếc tương tự được chà o bán trên mạng giá hơn 1.000 USD. Chỉ tay và o bộ đĩa Celadon đời Trần có hoạ tiết nổi đôi cá vửn nhau, lão Trường lý giải: "Các hoạ tiết thời xưa rất hay vẽ hình cá bởi lẽ từ Cá trong tiếng Hán là  Ngư (gần với âm dư). Các hoạ tiết đó thể hiện mong muốn của người xưa vử một cuộc sống ấm no, dư dật". Dọc bậc thang lên sảnh tầng 2 là  bộ sưu tập chó đá từ các triửu đại Trần, Lê được bà y dọc khắp các bậc thang. Bộ sưu tập chó đá mang đậm dấu ấn văn hoá của người Việt ở thời kử³ mà  hầu như nhà  nà o cũng chôn một con chó đá trước cổng vì theo tín ngườ¡ng thời bấy giử, có chó đá canh cổng sẽ ngăn được ma tà  quấy nhiễu.

Lặn lội rừng sâu, suýt "vớ" đồ giả cổ

Nói vử cái thú sưu tập cổ vật, lão chép miệng bảo, chẳng hiểu giời xui đất khiến thế nà o chứ hồi còn nhử lão vốn là  người mê hội hoạ, mỗi lần các hoạ sĩ đến nhà  chơi, hoặc vẽ tranh với ông cụ thân sinh ra lão là  hoạ sĩ Nguyễn Dung, lão đửu nấp đằng sau tấm bình phong ở mé cử­a nghe lửm chuyện. Một hôm, đang ngồi thu lu sau tấm bình phong, lão giật nảy người khi nghe tiếng hoạ sĩ Nguyễn Аỗ Cung gọi: Thằng cu Trường đâu, và o đây, đừng thập thò ngoà i đó nữa. Thế là  từ đó, lão bắt đầu được các hoạ sĩ bậc thầy bảo cho biết đặc điểm của hoạ tiết, hoa văn từng niên đại.

 Từ khi biết phân biệt hoa văn nà o là  của thời Lý, hoa văn nà o là  của triửu đại nhà  Trần... cậu bé Trường ngà y ấy bắt đầu say mê các thứ đồ cũ. Một hôm đến nhà  người bác ruột ở phố Hà ng Gai, thấy có cái đĩa trông có vẻ cũ kử¹ vứt chửng chơ dưới gầm giường, cậu liửn móc ra ngắm nghía một lúc thì phát hiện ra đó là  một chiếc đĩa Celadon cổ. Cậu hửi sao bác lại vứt cái đĩa quý như thế ở dưới gầm giường, người bác liửn bảo: Cháu thích thì cứ lấy đi. Аó là  món đồ cổ đầu tiên mà  lão tóc bạc có.

Аến năm 1969, trong một lần đi qua một ngôi đình ở Hà  Tây vừa bị bom ném sập, dân là ng thu dọn lấy những mảnh gỗ vụn vử là m củi đun, thấy một người đà n bà  gánh một miếng gỗ có hoa văn rất đẹp, lão liửn hửi mua, người đà n bà  ấy bán cho lão miếng gỗ đó bằng giá củi đun. Mang vử đến Hà  Nội, một người đà n anh trong là ng cổ ngoạn nói lão mới biết đó chính là  đầu hổ phù bằng gỗ và  là  di tích duy nhất còn lại cho đến nay của ngôi đình cổ hà ng thế kỷ đó.

 Lại có lần nghe người quen mách trên Hà  Giang có bán những xô đồng cổ giá chỉ khoảng hơn 20 triệu đồng một chiếc. Thế là  lão hăm hở mò lên thị xã Hà  Giang rồi bắt xe khách lên tận miửn rừng heo hút. Nhưng lên đến nơi, lão mới phát hiện ra những chiếc xô đồng đó toà n là  đồ giả cổ. Trong chuyến đi "săn" hụt đó, lão còn phát hiện ra kử¹ nghệ là m giả cổ tinh xảo đến mức có lò chuyên là m giả cổ nuôi cả con hà  cho bám và o món đồ, đến khi mang bán có cả xác hà  bám trên đó, khiến nhiửu người tưởng là  cổ vật thật mà  mua vử.

Và o dịp gần tết nà y, lão cà ng bận. Chẳng ham tiửn, lão chơi cổ vật như một số phận.

Dân trí
code
Gửi

Tags

Xem thêm

Trang chủLiên hệ quảng cáo: 0902 063 363 Lên đầu trang