TRANG CHỦ THỜI SỰ TINH HOA HÀ NỘITHẾ GIỚI VĂN HÓA NGHỆ THUẬT
    TRANG CHỦ
Hoa Lư nỗi nhớ
16.10.2010 10:37

(NHN) Mảnh đất bất tử ấy đã in sâu trong tâm trí tôi qua những trang sách học trò một thuở. Những bông cờ lau ngày nào mà Đinh Bộ Lĩnh vẫn phất bay trong gió 1000 năm qua luôn luôn rạo rực tâm hồn bao lớp trẻ trai hăng say lên đường bảo vệ non sông gấm vóc. Giờ đây, tôi sững sờ bước đến mộ Người trên đỉnh núi Mã Yên nhìn về muôn hướng và kia những hình ảnh của lũy thành cổ đang mờ chồng hiện về trong tâm tưởng…

1. Ký ức cố đô

Mới đây các nhà khảo cổ đã phát hiện dấu vết nền móng của cung vua nhà Đinh. Bước vào khu nhà gìn giữ kho báu đó có cô gái vẫn đang thong thả nói với những du khách đứng bên cạnh: “Vâng đó chính là nền của thành phía Bắc thành cổ. Dấu vết ngàn năm nay hiển hiện những chiến công xây lũy xây thành bền vững của ông cha ta. Ở nơi đây vua Đinh Tiên Hoàng đã trị vì Nhà nước Đại Cồ Việt thống nhất đầu tiên trong vòng 12 năm (968-980)”.

Đền thờ Đinh Tiên Hoàng ở Hoa Lư

Năm 973 con trai của Đinh Tiên Hoàng là Đinh Liễn đã cho xây 100 cột đá khắc kinh phật, bởi Đinh Tiên Hoàng là người sùng đạo Phật. Trong thời gian này các nhà sư trở thành tầng lớp trị giá có uy tín trong xã hội. Vào đền vua Đinh những kỷ vật xưa cùng ngôi tượng Đinh Tiên Hoàng đúc bằng đồng như vẫn uy nghi trên bệ rồng ngày nào.

Đứng bên lăng vua Đinh trên đỉnh Yên Mã, ta có thể hình dung ra hình ảnh của thành cổ với những dấu vết còn lưu giữ theo thời gian. Kia là con sông Hồng Long chảy vào sông Đáy, tạo nên đường thủy rất thuận lợi cho trường thành Hoa Lư ở miệt Trường Yên. Bức tường thành kiên cố dựa vào chiều cao của dãy núi đá vôi. Những đoạn thành dựng lên nối liền những ngọn núi lại tạo nên hai lớp Thành Ngoài và Thành Trong. Và dấu vết nền móng phát hai thôn Yên Thành, Yên Thượng. Những dấu vết móng sâu hơn 2 mét ấy giờ đây là một bảo tàng quý hiếm và luôn luôn tỏa lên vầng hào quang sáng chói cho một thời kỳ đất nước độc lập đầu tiên mang tên Đại Cồ Việt.

“Yên Mã đấy

Ghi dấu bao huyền tích

Thành quách xưa hun hút núi dày

Những bông lau phần phật cờ bay…”

Thành cổ Hoa Lư còn là nơi ghi dấu tích huy hoàng đầu tiên của Lý Công Uẩn, sau khi ông vua Lê Long Đĩnh (Lê Ngọa Triều) mất đi. Vậy là mảnh đất lịch sử ngàn năm này đã ghi dấu ba triều vua Đinh-Lê (tiền Lê)-Lý. Dù chỉ ở đây có một năm sau đó Lý Công Uẩn mới dời đô về Thăng Long, nhưng khởi nghiệp trị vì, triều nhà Lý vẫn được coi là bắt đầu từ thành quách Hoa Lư này.

Cố đô Hoa Lư chẳng những uy nghiêm với những dấu ấn lịch sử sáng chói mà còn là một khu danh lam thắng cảnh với chính những dãy núi thành quách kỳ thú.

2. Bâng khuâng gợn sóng ngô đồng

Nếu đi tắt từ đền Vua Đinh về phía Nam, theo con đường liên xã khoảng 9km, ta có thể ngỡ ngàng với một Vịnh Hạ Long trên cạn. Cũng thuộc Hoa Lư thôi, xã Ninh Hải và Ninh Thắng. Đó là ấn tượng kỳ vỹ khác mang cái tên Tam Cốc-Bích Động. Thật tình cái đẹp của trời đất ở đây là sự giao hòa núi non sông nước. Người dân bản địa đã từng khẳng định nơi đây đáng mặt Nam Thiên Đệ Nhị Động. Nghĩa là đẹp chỉ sau Hương Tích.

Tam cốc - Bích động

Trục dẫn lối chính là dòng sông Ngô Đồng. Hàng trăm thuyền nhỏ dẫn du khách luồn lách theo con sông chui qua ba cái hang lớn. Đó là hang Cả, hang Giữa và hang Cuối. Riêng hang Cả kéo dài hơn trăm mét. Những con thuyền đưa khách vào chiều sâu của hang động ôm trọn một khúc sông Ngô Đồng. Anh Nghĩa một người chèo thuyền nói: “Nếu mùa nước lên dễ bị mắc trong hang bởi khó tìm đường ra. Đôi khi con người ta bị suy sụp niềm tin và hy vọng, nhưng sự trầm tĩnh và thanh thản sẽ mách lối đường ra.”

Tam Cốc còn có cái tên là Xuyên Thúy Động do có nhiều hang động quanh co hiểm trở đẹp như Bồng lai tiên cảnh. Bích Động cũng là một hang đẹp nổi tiếng trên trục đường sông này… Tam Cốc đẹp nhưng lại không kém phần hiểm trở, do vậy có thời vua Trần đã chọn nơi đây làm căn cứ để chống giặc Nguyên Mông.

Vậy là không chỉ thời vua Đinh, Lê mà đến đời Trần, dòng sông Ngô Đồng cùng với 99 ngọn núi chạy dài vẫn luôn là một chiến lũy đem lại nhiều chiến thắng thần kỳ của ông cha ta.

3. Huyền thoại về rừng cây

Về với Hoa Lư tức là nói tới Ninh Bình, nơi ghi dấu hàng ngàn điểm thần kỳ của lịch sử. Nói đến thành Hoa Lư là nói tới những dãy núi Trường Yên trùng điệp thành quách lịch sử ngàn năm. Nhắc đến Tam Cốc là hình dung một chiến lũy đường thủy cũng mang đậm dấu ấn khởi binh ngàn năm. Không thể không nhắc đến những bình nguyên bằng phẳng dẫn đến khu rừng Cúc Phương, một kho tàng huyền tích triệu năm.

Cúc phương

Nói đến núi, đến sông thì phải nói đến rừng, bởi lẽ, phía trước cửa chiến lũy Trường Yên cố đô Hoa Lư là những dãy núi cùng với con sông Ngô Đồng che chắn. Còn phía sau là dãy núi của xã Cúc Phương. Đó là vùng đệm Nho Quan, một cánh rừng núi hiểm trở, căn cứ địa cuối cùng của thành quách Hoa Lư.

Cái đẹp thẳm sâu của rừng Cúc Phương với những địa tầng sinh thái bí ẩn thật ra phải nhờ vào các dãy núi thấp phía ngoài cùng những bình nguyên rộng lớn bốn mùa cây trái. Khu rừng này rộng trên 2.500ha, gồm ba phần tư là núi đá vôi, kéo dài song song nhau như hai tường thành khổng lồ… Giữa chúng là một thung lũng có vùng khí hậu đặc biệt. Cây ở đây lạ lắm, chúng mọc thành tầng tầng, lớp lớp cheo leo từ chân các ngọn núi lên tới đỉnh. Với nhiều cây hiếm, nhiều loại trên các rừng thế giới đã bị tuyệt chủng, nhưng ở đây vẫn còn.

Nói là vùng địa căn cứ của cố đô Hoa Lư, bởi lẽ dãy núi của Cúc Phương rất hiểm trở và điệp trùng với những ngọn núi cao. Hơn nữa từ đây cũng như thành Hoa Lư chỉ cách biển chừng 50 đến 60km. Đó là Vịnh Bắc Bộ. Sự liên hoàn ấy càng nói lên sự chọn lựa đô xây thành quách và cung điện của Đinh Tiên Hoàng có những cơ sở khoa học quân sự. Lẽ dĩ nhiên sau này do sự phát triển nhà Lý đã dựng đô ở Thăng Long muốn mở rộng sự giao lưu cho thuận tiện hơn về phát triển làm ăn.



Kiều Thanh



 Bản để in  Lưu dạng file  Gửi tin qua email


Những bản tin khác:
Anh không còn yêu em [28.10.2011 11:54]
Ngõ nhỏ phố nhỏ [17.06.2009 09:33]



Lên đầu trang
     
TIN NÓNG
48 kỵ sĩ tranh tài tại phố Núi Pleiku
Lương y Đinh Thị Ngọc Anh và bài thuốc chữa vô sinh nức tiếng Bình Lục- Hà Nam
Bài thuốc quý chữa bệnh đại tràng của lương y Phạm Trọng Hùng
Công nhân điện lực Thanh Oai: Dũng cảm cứu người
Sẽ xử lý nghiêm người đứng đầu đơn vị, địa phương để xảy ra buôn lậu
Hà Nội lập lại trật tự văn minh đô thị: Chuyển biến tích cực từ những việc làm cụ thể
Nhớ mùa thu Hà Nội
Công nhân điện lực Thanh Oai: Dũng cảm cứu người
Doanh Nhân Đỗ Thị Hồng Hạnh: Người phụ nữ Hà Thành “mê cái môn Đấu giá”
Các trường học nên giáo dục học sinh sinh viên thực hiện việc phân loại rác thải
Giám đốc Sở Y tế tỉnh Gia Lai “phủ nhận” trách nhiệm trước hàng loạt sai phạm kéo dài?
Hà Tĩnh: Cán bộ địa chính thiếu trách nhiệm, để người dân chờ đợi sổ đỏ trong vô vọng
Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai: Né tránh trách nhiệm trả lời với báo chí?
Tuần văn hoá ẩm thực và đua ngựa Gia Lai 2017
Hà Nội: Không thống nhất đặt mô hình phim Kong tại khu vực hồ Gươm
Lương y Đinh Thị Ngọc Anh và bài thuốc chữa vô sinh nức tiếng Bình Lục- Hà Nam
ĐIỂM TIN
THỜI SỰ-XÃ HỘITINH HOA HÀ NỘIVĂN HÓA-NGHỆ THUẬTTHỂ THAODU LỊCH-ẨM THỰCSỨC KHỎE-LÀM ĐẸP
THỜI SỰ XÃ HỘI     KHOA HỌC CÔNG NGHỆ     THỂ THAO     DU LỊCH ẨM THỰC    SỨC KHỎE LÀM ĐẸP
TINH HOA HÀ NỘI     KINH TẾ     GIÁO DỤC     PHÓNG SỰ KÝ SỰ    THƯ HÀ NỘI
VĂN HÓA NGHỆ THUẬT     PHÁP LUẬT     QUỐC TẾ     TUỔI TRẺ TÌNH YÊU    VIỆC LÀM
© Copyright 2008 Người Hà Nội . Cơ quan chủ quản : Hội liên hiệp văn học nghệ thuật Hà Nội.  Liên hệ.
Giấy phép số 114/CTP/TĐTT. Bộ Thông Tin Truyền Thông cấp ngày 15-09-2008.
Phó Tổng Biên tập phụ trách: Đào Xuân Hưng - Nguyễn Nam Thắng.
Trưởng Ban Điện Tử: Trần Văn Ánh.
Tòa Soạn: 126 Nam Cao - Ban Điện Tử: Số 8/D7 Đô thị Đại Kim,Hoàng Mai, Hà Nội.
Ghi rõ nguồn "Nguoihanoi.com.vn" khi bạn phát hành lại thông tin từ website này. Đường dây nóng: 0963866708