Đầu tư cho văn hóa, tạo nguồn lực hướng tới tương lai

kinhtedothi| 14/08/2022 15:27

Những năm qua, chính quyền TP Hà Nội đã ban hành nhiều chính sách phát triển văn hóa trên cơ sở bảo đảm hài hòa giữa bảo tồn và phát triển, phát huy tối đa những tiềm năng, thế mạnh, giá trị văn hóa truyền thống mang bản sắc của Thủ đô ngàn năm văn hiến.

Đồng thời, Hà Nội tiếp tục tập trung quy hoạch, xây dựng, phát huy hiệu quả nhiều thiết chế văn hóa, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa, tinh thần của Nhân dân.

Những chuyển biến rõ nét

Hà Nội là trung tâm đầu não về chính trị - hành chính quốc gia, trung tâm lớn về văn hóa, khoa học, giáo dục, kinh tế và giao dịch quốc tế của cả nước. Trong 35 năm đổi mới, Đảng bộ TP Hà Nội liên tục có sự đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức. Trong đó, TP đặc biệt quan tâm việc cụ thể hóa quan điểm chỉ đạo của T.Ư về phát triển văn hóa, xây dựng con người.

Khu vui chơi giải trí tại công viên Nghĩa Đô. Ảnh: Tuấn Anh
Khu vui chơi giải trí tại công viên Nghĩa Đô. Ảnh: Tuấn Anh

Đến nay, trải qua 8 kỳ đại hội kể từ khi bắt đầu công cuộc đổi mới, nhận thức về vị trí, vai trò của văn hóa, con người trong xã hội được Đảng bộ TP kế thừa và phát triển qua từng giai đoạn.

Từ dấu mốc năm 2008, khi thực hiện Nghị quyết số 15/2008/QH12 của Quốc hội, địa giới hành chính Hà Nội được mở rộng, những vấn đề văn hóa, xã hội, con người của Hà Nội có sự điều chỉnh, bổ sung về chính sách, chủ trương, kế hoạch, kinh phí, tổ chức lại hệ thống quản lý văn hóa trên địa bàn. TP tập trung xây dựng các mô hình làng văn hóa, thôn, tổ dân phố văn hóa, gia đình văn hóa; tăng cường giáo dục truyền thống lịch sử địa phương; nếp sống thanh lịch, văn minh.

Để phát huy sức mạnh văn hóa, TP Hà Nội đã tranh thủ mọi nguồn lực cả về tài chính và kiến thức khoa học, công nghệ; phấn đấu trở thành điểm đến hấp dẫn về giao lưu, hợp tác, quảng bá và tổ chức các sự kiện văn hóa, thể thao có uy tín trong nước và quốc tế.

Vì vậy, Hà Nội đã đẩy mạnh các hoạt động hợp tác, giao lưu văn hóa, thực hiện đồng bộ các giải pháp: Xây dựng cơ chế, chính sách, khuyến khích, tạo điều kiện cho các tỉnh, TP, các cơ quan, đơn vị, các Đại sứ quán tổ chức các hoạt động giới thiệu, quảng bá văn hóa, đất nước, con người, du lịch tại Thủ đô Hà Nội. Với những nỗ lực đó, TP ngàn năm không chỉ là trái tim của cả nước mà còn được bạn bè thế giới tôn vinh là “Thủ đô của lương tri và phẩm giá con người”, “Thành phố Vì hòa bình”, “Thành phố sáng tạo” của UNESCO.

Trong những năm qua, Hà Nội luôn nhận thức sâu sắc phát triển văn hóa là nội dung trọng tâm, xuyên suốt, vừa là nhiệm vụ trước mắt, vừa là nhiệm vụ cơ bản và lâu dài. TP đã ban hành và đẩy mạnh việc thực hiện các chương trình phát triển, trong đó có Chương trình số 04-CTr/TU về “Phát triển văn hóa - xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, xây dựng người Hà Nội thanh lịch, văn minh” (giai đoạn 2016 - 2020) và đến giai đoạn 2021 - 2025 là Chương trình 06 - CTr/TU ngày 17/3/2021.

Tiếp đó, Đại hội XVII Đảng bộ TP Hà Nội nhiệm kỳ (2020 - 2025) tiếp tục khẳng định nhận thức toàn diện hơn về phát triển văn hóa, xây dựng con người Hà Nội, đồng thời xác định một trong ba khâu đột phá của nhiệm kỳ là: “Đưa văn hóa và con người Hà Nội thực sự trở thành giá trị tinh thần to lớn, nguồn lực nội sinh quan trọng quyết định sự phát triển bền vững Thủ đô”.

Đáng lưu ý, Hà Nội là địa phương đầu tiên có Nghị quyết chuyên đề về công nghiệp văn hóa (Nghị quyết số 09-NQ/TU ngày 22/2/2022 về “Phát triển công nghiệp văn hóa (trên địa bàn Thủ đô giai đoạn 2021 - 2025, định hướng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045) và tiên phong triển khai phát triển văn hóa, thực hiện mục tiêu kép, vừa phát huy văn hóa ngàn năm, vừa đưa văn hóa thành ngành kinh tế mũi nhọn, coi đây là bước tiến đột phá, quan trọng.

Trên cơ sở các Chương trình, Nghị quyết của Thành ủy, HĐND TP ban hành các Nghị quyết, dành nguồn lực, thông qua các cơ chế, chính sách nhằm cụ thể hóa các mục tiêu, giải pháp và nhiệm vụ. UBND TP các cấp, các ngành và các quận, huyện, thị xã đã xây dựng chương trình, kế hoạch để triển khai thực hiện.

Phát triển hệ thống thiết chế văn hóa

Một trong những mục tiêu quan trọng đã được xác định trong Chương trình, Nghị quyết của Thành ủy và Nghị quyết của HĐND TP Hà Nội, đó là việc quan tâm, đầu tư, phát triển hệ thống các thiết chế văn hóa tại cơ sở.

Theo báo cáo của UBND TP, đến tháng 3/2022, toàn TP có 30 thiết chế văn hóa, thể thao cấp TP, 57 thiết chế văn hóa thể thao cấp huyện, 136 trung tâm văn hóa, thể thao cấp xã, 4.277 nhà văn hóa, điểm sinh hoạt cộng đồng tại các thôn, tổ dân phố. Nhiều thiết chế văn hóa đã được đầu tư xây dựng đồng bộ, khang trang, phát huy hiệu quả, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa, tinh thần của Nhân dân.

Trên cơ sở các cơ chế thực hiện xã hội hóa của TP, hàng năm, các cấp, các ngành đã chủ động kêu gọi các tổ chức, cá nhân hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực văn hóa, thể thao tham gia đầu tư các thiết chế văn hóa, thể thao; qua đó nhằm đa dạng hóa các loại hình hoạt động, phục vụ nhu cầu của người dân, tiêu biểu như: TP đang triển khai 45 dự án công viên và khu vui chơi 25.600 tỷ đồng; 44 dự án thể thao 9.824 tỷ đồng.

Khách nước ngoài trải nghiệm nghề truyền thống tại làng cổ Đường Lâm. Ảnh: Bảo Chung.
Khách nước ngoài trải nghiệm nghề truyền thống tại làng cổ Đường Lâm. Ảnh: Bảo Chung.

Trong giai đoạn 2021 - 2025, TP dự kiến triển khai thực hiện các dự án xã hội hóa: Nhà hát Opera và khu văn hóa đa năng Quảng An (tổng mức đầu tư 11.996 tỷ đồng), Công viên văn hóa, du lịch, vui chơi giải trí Kim Quy (tổng mức đầu tư 4.968 tỷ đồng).

Các rạp chiếu phim hiện đại trong các trung tâm thương mại. Một số quận, huyện có cách làm sáng tạo như: Quận Cầu Giấy xây dựng khá đồng bộ hệ thống thiết chế văn hóa từ quận đến tổ dân phố, đầu tư khu vui chơi giải trí cho trẻ em trong công viên Cầu Giấy, công viên Nghĩa Đô và 3 trung tâm văn hóa thể thao phường.

Quận Long Biên có 90% số tổ dân phố có nhà văn hóa và đã có 57 điểm được lắp đặt một số dụng cụ thể thao cơ bản tại các nhà văn hóa, vườn hoa, khu công cộng theo hình thức mở để người dân được tự do luyện tập vào tất cả thời gian.

So với các tỉnh, TP trên cả nước, Hà Nội là địa phương có tỷ lệ đầu tư cho thiết chế văn hóa cao hơn. Theo số liệu của Bộ VHTT&DL, tỷ lệ ngân sách dành cho văn hóa tại hai địa phương có GDP đầu người vào hàng cao nhất miền Bắc là Hà Nội và Vĩnh Phúc cho thấy, từ năm 2015 Hà Nội chi cho sự nghiệp văn hóa thông tin là 812 tỷ đồng, chiếm 0,72% tổng chi ngân sách. Năm 2020, Hà Nội chi cho sự nghiệp văn hóa thông tin với tỷ lệ cao nhất là 0,767% tổng chi ngân sách.

Tại Vĩnh Phúc, nơi có nhiều di tích, di sản văn hóa cấp quốc gia, nhưng trong giai đoạn từ 2015 - 2020, kinh phí chi cho sự nghiệp văn hóa thông tin là rất thấp.

Năm 2015, Vĩnh Phúc chi cho sự nghiệp văn hóa thông tin, thể thao, phát thanh truyền hình là 229,144 triệu đồng thì đến năm 2017 chỉ còn là 207,279 triệu đồng, chiếm tỉ lệ 0,544 tổng chi ngân sách địa phương, tỷ lệ này đến năm 2019 còn giảm xuống mức 0,43%.

Thời gian tới, theo Chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 trên địa bàn TP, Hà Nội sẽ tiếp tục tăng đầu tư cho phát triển văn hóa nói chung, trong đó tập trung phát triển các ngành công nghiệp văn hóa Thủ đô để trở thành ngành kinh tế quan trọng, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững.

"Để có thể biến văn hóa thành nguồn lực, khai thác các di sản như những tài nguyên, điều quan trọng đầu tiên là phải đổi mới tư duy nhận thức một cách căn bản. Trước hết phải thấm nhuần sâu sắc quan điểm văn hóa không chỉ là một lĩnh vực hoạt động thuộc phạm vi quản lý của ngành Văn hóa mà là nền tảng tinh thần của xã hội, là hồn cốt, khí chất của dân tộc." - Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo - Đại học Quốc gia Hà Nội - GS.TS Vũ Minh Giang

"Công tác văn hóa - văn nghệ của Hà Nội rất phong phú đa dạng, tiêu biểu cho cả nước. Thời gian qua, dù gặp nhiều khó khăn, thách thức, nhưng Hà Nội đã bám sát các chỉ đạo, nghị quyết, đưa văn hóa vào cuộc sống. Cùng với đó, Thành ủy đã tập trung chỉ đạo có hiệu quả nội dung này; liên tục nhiều khóa đều có chương trình công tác lớn dành riêng cho phát triển văn hóa." - Phó Trưởng ban Tuyên giáo T.Ư Trần Thanh Lâm

(Còn nữa)

(0) Bình luận
  • Lễ hội làng Chử Xá là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia
    Ngày 7/2 (tức ngày 17 tháng Giêng năm Quý Mão), UBND huyện Gia Lâm đã long trọng tổ chức Khai mạc Lễ hội làng Chử Xá năm 2023 và công bố Quyết định công nhận Lễ hội làng Chử Xá, xã Văn Đức là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia. Đồng chí Nguyễn Văn Phong, Phó Bí thư Thành ủy Hà Nội đã đến dự.
  • Lễ rước kiệu Thánh Đền Và thu hút du khách
    Lễ rước kiệu Thánh từ Đền Và, thị xã Sơn Tây qua sông Hồng sang Đền Ngự Dội, huyện Vĩnh Tường thu hút hàng ngàn người dân và du khách thập phương.
  • Độc đáo Lễ rước kiệu Thánh hồi đình Tường Phiêu
    Nằm trong Lễ hội truyền thống đình Tường Phiêu (còn gọi là đình Cả), xã Tích Giang, huyện Phúc Thọ, Hà Nội, tối 4/2 (tức 14 tháng Giêng năm Quý Mão), Lễ rước kiệu Thánh hồi đình Tường Phiêu diễn ra với màn rước vô cùng độc đáo, thu hút hàng nghìn người dân tham gia.
  • Độc đáo lễ hội truyền thống ''Tế khai sắc, Rước khai xuân'' tại đền Voi Phục
    Sáng 4/2, tại di tích quốc gia đặc biệt “Thăng Long Tứ Trấn” - đền Voi Phục, quận Ba Đình tổ chức khai mạc lễ hội “Tế khai sắc, Rước khai xuân” năm Quý Mão 2023. Dự lễ khai mạc có Phó Bí thư Thành ủy Nguyễn Văn Phong.
  • Gia tộc
    Gia tộc có vẻ là khái niệm dính với thời phong kiến, làng xóm và thành thị chưa cách biệt nhiều.
  • 10 câu đối ở Trấn Vũ quán
    Trấn Vũ quán (nay là đền Quán Thánh) nằm ở phía Bắc kinh đô, là một trong tứ trấn của kinh thành Thăng Long. Theo văn bia khắc bài minh của vua Lý Thái Tổ ngày 20 tháng Năm năm Thuận Thiên thứ hai (1011) hiện đang lưu ở đền Sái (làng Thụy Lôi, xã Thụy Lâm, huyện Đông Anh) thì sau khi lên ngôi, Ngài tiến hành rước duệ hiệu Thánh Huyền Thiên về ngự ở đền Trấn Vũ với mong muốn nhờ uy linh của Thánh để “điện quốc đô” (khiến kinh đô vững bền).
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Hà Nội và nỗi nhớ
    “Hà nội ơi, mong được bình an/ Hơn nửa đời tôi nợ người nhiều lắm/ Dẫu chẳng sinh ra nhưng là nơi tôi sống/ Và mỗi khi xa lại nhớ giống quê mình”.
  • "Chuyện của Vũ": Tự sự của người họa sĩ
    “Chuyện của Vũ” là tên gọi của chuỗi triển lãm, giới thiệu tác phẩm của họa sĩ Trần Trọng Vũ tại Ánh Dương Art Space và tại Hanoi Studio Gallery, kéo dài từ tháng 12/2022 đến hết ngày 25/2/2023.
  • Triển lãm tranh “Bốn mùa tịnh an” của họa sĩ Vũ Tuyên
    Từ ngày 6/2 đến ngày 15/2/2023, tại tầng 1 Nhà triển lãm 16 Ngô Quyền, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội, họa sĩ Vũ Tuyên giới thiệu tới công chúng các tác phẩm mới của mình trong triển lãm mang tên “Bốn mùa tịnh an”.
  • Kinh nghiệm tham quan Văn Miếu Quốc Tử Giám
    Được xem là Trường Đại học đầu tiên Việt Nam, Văn Miếu Quốc Tử Giám không những là chứng nhân cho ngàn năm văn hiến mà còn là một quần thể kiến trúc cổ kính và độc đáo. Trước đây, Văn Miếu là nơi dựng các tấm bia đá ghi danh các hiền tài đỗ đạt trạng nguyên, bảng nhãn, thám hoa, tiến sĩ. Ngày nay, Quốc Tử Giám đã trở thành địa điểm tham quan du lịch nổi bật thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước.
  • Sắc màu Tây Tạng độc đáo của chùa Long Quang
    Được xây dựng theo lối kiến trúc Kim Cương Thừa cùng bảng màu đa sắc như nhiều ngôi chùa truyền thống ở Nepal hay Tây Tạng, chùa Long Quang là nơi thu hút nhiều phật tử theo phái Mật Tông.
Đừng bỏ lỡ
Đầu tư cho văn hóa, tạo nguồn lực hướng tới tương lai
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO