Phát huy nguồn lực xã hội hóa đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật

Hoàng Anh| 14/11/2022 09:52

Khi bàn đến việc “Phát huy nguồn lực xã hội hóa đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật trong sự nghiệp phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô”, nhiều ý kiến cho rằng Hà Nội có nhiều lợi thế, tiềm năng song chưa được khai thác một cách hiệu quả.

phat-huy-nguon-luc-1(2).jpg
Phố bích họa Phùng Hưng trở thành điểm check-in yêu thích của du khách khi đến Hà Nội

Nguồn lực dồi dào
Đó là những trao đổi tâm huyết của các chuyên gia, nhà lý luận phê bình, văn nghệ sĩ Thủ đô khi tham dự hội thảo “Phát huy nguồn lực xã hội hóa, đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật trong sự nghiệp phát triển công nghiệp văn hóa Thủ đô” do Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội tổ chức. Hội thảo là một hoạt động hữu ích, thiết thực, phù hợp với bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.


Đánh giá về vai trò của văn học nghệ thuật trong việc phát triển công nghiệp văn hóa, NSND Trần Quốc Chiêm - Chủ tịch Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội cho rằng, có thể xem văn học nghệ thuật là xương sống, là nguồn lực của các ngành công nghiệp văn hóa. Trong đó, điện ảnh và âm nhạc là hai lĩnh vực mang lại nguồn doanh thu khổng lồ. Một số lĩnh vực khác như văn học, sân khấu, mỹ thuật, nhiếp ảnh, kiến trúc, múa, văn nghệ dân gian đóng góp doanh thu trực tiếp không nhiều nhưng lại cung cấp kịch bản văn học, hình tượng, cách diễn đạt cho công nghiệp văn hóa phát triển. Ngoài ra, các tác phẩm văn học nghệ thuật còn tạo ra giá trị gia tăng với các sản phẩm “ăn theo” như: Phim trường, không gian trong phim trở thành điểm tham quan du lịch; đồ lưu niệm; thương hiệu và hình ảnh; các sản phẩm hàng hóa tiêu dùng xuất hiện trong các tác phẩm văn học nghệ thuật... Và, khi sản phẩm văn học nghệ thuật trở thành sản phẩm công nghiệp văn hóa sẽ góp phần nâng cao vị thế quốc gia, trở thành “sức mạnh mềm” ảnh hưởng lên toàn cầu, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước, con người, văn hóa.


Trong khi đó, khi nghiên cứu về môi trường để phát triển công nghiệp văn hóa trong điều kiện hiện nay, PGS.TS Nguyễn Thị Huế đánh giá cao về những tiềm năng cũng như lợi thế sẵn có của Hà Nội ở các khía cạnh: Môi trường chính phủ luật pháp và chính trị; môi trường nhân khẩu học; môi trường văn hóa xã hội; môi trường kinh tế và môi trường công nghệ; môi trường hội nhập toàn cầu. “Với vai trò là Thủ đô, Hà Nội là nơi tập trung nhiều địa điểm văn hóa, các công trình kiến trúc, các trung tâm chính trị, thể thao mang tầm cỡ quốc gia và quốc tế. Là thành phố được UNESCO trao tặng danh hiệu “Thành phố Vì hòa bình”, là thành phố với ngàn năm văn hiến, vốn di sản văn hóa của Hà Nội vừa phong phú vừa đa dạng, đặc biệt là lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể. Chính vì vậy Hà Nội là thành phố có môi trường văn hóa xã hội thuận lợi cho các ngành của công nghiệp văn hóa như giáo dục, đào tạo nhân tài, du lịch, thương mại, kinh tế, nghệ thuật... khai thác dựa trên vốn di sản của mình”, PGS.TS Nguyễn Thị Huế nhấn mạnh.


Đạo diễn, NSƯT Trịnh Quang Khanh thì dẫn chứng về một số sản phẩm sáng tạo có sự tham gia tích cực của các cá nhân và tổ chức xã hội và đã tạo ra những không gian nghệ thuật thu hút sự quan tâm của công chúng như: Phố bích họa Phùng Hưng, con đường gốm sứ ven sông Hồng; các tác phẩm kịch của Sân khấu Lệ Ngọc - mô hình sân khấu hoạt động bằng hình thức xã hội hóa; những đêm biểu diễn ca trù của Câu lạc bộ Ca trù Hà Nội và Giáo phường ca trù Thăng Long ở Bích Câu đạo quán và ngôi nhà di sản 87 Mã Mây hay đình Kim Ngân; 14 bảo tàng tư nhân, trong đó tiêu biểu như Bảo tàng mỹ thuật tư nhân Phan Thị Ngọc Mỹ ở Sài Sơn, Quốc Oai, Bảo tàng kỷ vật chiến tranh của cựu chiến binh Nguyễn Mạnh Hiệp ở An Dương Vương, Tây Hồ, Bảo tàng gốm sứ Kim Lan ở Gia Lâm…

Lãng phí và rào cản

Tuy nhiên, theo các văn nghệ sĩ, dù có một nguồn lực dồi dào cùng môi trường thuận lợi, tích cực song việc phát huy nguồn lực xã hội hóa để đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật trong việc phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô còn nhiều điều cần bàn. Đó là sự lãng phí về tiềm năng cũng như nhiều lợi thế chưa được phát huy, nhất là Hà Nội là một vùng đất tinh hoa 4 phương tụ hội có nguồn lực sáng tạo tài năng, tâm huyết, chuyên nghiệp - với hàng nghìn văn nghệ sĩ - song dường như chưa được khai thác xứng tầm, thậm chí nhiều nguồn lực còn bị lãng quên. Vai trò của các hội nghề nghiệp, từ văn học đến điện ảnh, mỹ thuật, âm nhạc, kiến trúc, sân khấu, múa, văn nghệ dân gian, nhiếp ảnh chưa được phát huy như kỳ vọng.


Cùng với đó, những rào cản của thể chế chính sách đối với việc thúc đẩy nguồn lực xã hội đầu tư cho văn hóa, văn học nghệ thuật còn nhiều, nhất là việc giải bài toán về lợi ích một cách ưu đãi, hài hòa cho nhà đầu tư. “Nguồn lực xã hội hóa sẽ không đầu tư cho văn hóa, văn học nghệ thuật nếu họ không được hưởng lợi, không nhìn thấy lợi ích, không được hỗ trợ, ưu đãi như cho vay vốn, miễn giảm thuế, cho thuê không gian…”, NSND Trần Quốc Chiêm nhận định. Còn đạo diễn, NSƯT Trịnh Quang Khanh thì cho rằng, thủ tục hành chính cho các doanh nghiệp tư nhân và các tổ chức xã hội hoạt động văn hóa nghệ thuật còn rườm rà. Những chính sách khuyến khích các thành phần xã hội tham gia đầu tư phát triển văn hóa nghệ thuật còn nhiều hạn chế, chưa thực sự là cú hích trong cơ chế thị trường.

phat-huy-nguon-luc-1(1).jpg
Du khách quốc tế thưởng thức buổi biểu diễn ca trù ở ngôi nhà di sản 87 Mã Mây


Cần tạo đòn bẩy mạnh mẽ

Vì vậy, văn nghệ sĩ đều cho rằng, muốn phát huy nguồn lực xã hội hóa để đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật trong sự phát triển công nghiệp văn hóa của Thủ đô, rất cần sự vào cuộc sâu rộng và thiết thực của các cấp, các ngành. Việc bổ sung, đổi mới thể chế chính sách để thực sự thu hút sự quan tâm, đầu tư của các doanh nghiệp cho văn hóa nghệ thuật rất cần thiết và là một trong những đòn bẩy cho việc phát triển công nghiệp văn hóa. Vai trò quản lý của Nhà nước sẽ tạo hành lang chính sách để các tổ chức hoạt động, làm việc thật hiệu quả.


Đối với vai trò của Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội thì cần phát triển thêm các hoạt động hỗ trợ sáng tạo, để tạo sức bật thật sự. Việc phát huy vai trò của các hội nghề nghiệp cũng rất quan trọng. Những tổ chức nghề nghiệp do chính các đơn vị làm nghề tham gia, họ sẽ biết thực hiện các chương trình, dự án mang lại nhiều lợi ích; nhất là các lĩnh vực điện ảnh, nghệ thuật truyền thống, âm nhạc… sẽ tăng thêm doanh thu nếu có những đề án, dự án chất lượng, tích cực quảng bá thương hiệu, nâng cao chất lượng sáng tạo, kiến tạo không gian sáng tạo…


“Tính kế hoạch và lập dự án là một lỗ hổng rất đáng quan tâm. Để giúp các hội chuyên ngành làm tốt việc này, Ban Chấp hành Hội Liên hiệp cần có những hướng dẫn cụ thể bằng văn bản mẫu kế hoạch và dự án một cách chi tiết. Với riêng Hội Điện ảnh Hà Nội, Ban Chấp hành Hội Liên hiệp cần ủng hộ để Hội xúc tiến đề án liên hoan phim ngắn Hà Nội - giải Sao Khuê khởi động vào quý III năm 2023; triển khai dự án làm phim tài liệu “Sinh năm 1972” - đây là dự án nhằm thực hiện kế hoạch kỷ niệm 50 năm chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” (1972 - 2022) của Thành phố Hà Nội”, nhà lý luận phê bình Cao Ngọc Thắng đề xuất.
Với Hội Nghệ sĩ Múa Hà Nội, NSND Ứng Duy Thịnh cũng cho rằng cần xây dựng đề án và tổ chức biểu diễn, quảng bá chương trình nghệ thuật “Tinh hoa múa Việt” tại tượng đài vua Lý Thái Tổ. Đây là chương trình chọn lọc các tác phẩm múa tiêu biểu, có giá trị, văn hóa, giá trị nghệ thuật trong lịch sử phát triển nghệ thuật múa chuyên nghiệp Việt Nam, như múa nón, múa sạp, múa xòe hoa, múa Katu, múa cánh chim và ánh sáng mặt trời, mùa tuần đuốc, múa pho tượng cổ, múa vũ nữ Chăm…


Cùng với đó, theo nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Trần Văn Mỹ, ngay chính Hội Liên hiệp cũng cần chủ động tận dụng những nguồn lực to lớn từ các doanh nghiệp cũng như trân trọng những dự án hợp tác hiệu quả. “Những công trình, tác phẩm tiêu biểu hình thành từ nguồn “xã hội hóa”, cần được trưng bày tại một khu vực của đại hội Hội Liên hiệp tổ chức 5 năm một lần. Tại vị trí trang trọng của mỗi sản phẩm cần ghi rõ đơn vị tài trợ để tri ân sự đóng góp của họ. Mặt khác, nên mở rộng giao lưu với nước ngoài, cụ thể với Hàn Quốc. Hiện nay, ở Hà Nội có Trung tâm Giao lưu Văn hóa Việt - Hàn, do Tiến sĩ sử học Sim Sang Joon làm giám đốc. Qua ông, chúng ta tìm hiểu Seoul và Hàn Quốc trong quá trình phát triển đất nước theo kinh tế thị trường thì việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc Hàn gặp khó khăn và thuận lợi gì. Những kinh nghiệm hay và thiết thực của bạn sẽ giúp chúng ta đi nhanh hơn để đến cái đích cần phải đến”, nhà nghiên cứu Trần Văn Mỹ gợi ý.

Bài liên quan
  • Hội Liên hiệp VHNT Hà Nội: 
Bàn giải pháp nâng cao chất lượng hoạt động các hội chuyên ngành
    Sáng 11/11, Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội tổ chức buổi tọa đàm “Đổi mới, nâng cao chất lượng hoạt động của các hội chuyên ngành trong tình hình mới”. Với sự tham gia của đông đảo văn nghệ sĩ các hội chuyên ngành của Thủ đô, tọa đàm góp phần tìm các giải pháp thúc đẩy sự nghiệp xây dựng nền văn học nghệ thuật nói riêng, xây dựng văn hóa, con người Thủ đô và cả nước nói chung, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của đất nước trong tình hình mới.
(0) Bình luận
  • Chờ đón những bứt phá
    Một mùa xuân mới đã đến, mùa xuân của một khởi đầu mới sau hơn 2 năm vì đại dịch, cả nước chúng ta phải thực hiện giãn cách xã hội. Với anh chị em văn nghệ sĩ Thủ đô Hà Nội lại càng thấy mới mẻ trên chặng đường đầu của nội dung Hội nghị Văn hóa toàn quốc - Tháng 11/2021.
  • Bước đệm cho sự  đổi mới, sáng tạo của văn nghệ sĩ Thủ đô
    Năm 2022 đánh dấu bước chuyển mình của Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội sau một thời gian dài chịu ảnh hưởng của dịch Covid-19. Với các hoạt động trải dài trên nhiều mặt, từ sáng tác, triển lãm, nghiên cứu, hội thảo, tọa đàm và đi thực tế… các hội chuyên ngành đã hết sức chủ động, nỗ lực tăng cường chất lượng và hiệu quả hoạt động Hội, góp phần đưa văn học nghệ thuật Thủ đô ngày càng phát triển.
  • Nhìn lại công tác Đảng năm 2022 của Đảng bộ Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam
    Sáng 17/1, Ban Thường vụ Đảng ủy Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam (Liên hiệp) đã tổ chức hội nghị tổng kết công tác Đảng năm 2022 nhằm đánh giá kết quả đã đạt được trên những mặt công tác cũng như chỉ ra những tồn tại, hạn chế và giải pháp khắc phục. Từ đó xây dựng phương hướng nhiệm vụ công tác năm 2023 của Đảng ủy Liên hiệp.
  • 17 tác phẩm đoạt giải Cuộc vận động sáng tác văn học nghệ thuật về chủ đề 
 “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”
    Sáng 31/12, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội đã tổ chức lễ trao giải cuộc vận động sáng tác văn học nghệ thuật về chủ đề “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” với sự tham gia của đông đảo hội viên các hội chuyên ngành.
  •  Phát huy tiềm năng, thế mạnh của các văn nghệ sĩ Thủ đô
    Sáng 30/12, Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội tổ chức “Hội nghị tổng kết công tác văn học nghệ thuật năm 2022, triển khai chương trình nhiệm vụ năm 2023”. Tham dự hội nghị có các đồng chí trong Ban chấp hành Hội Liên hiệp, Chủ tịch các hội chuyên ngành cùng đại diện một số sở, ban, ngành của Thành phố Hà Nội.
  • Phát huy vai trò của nghệ sĩ biểu diễn trên sân khấu
    Sáng ngày 22/12, tại Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Hà Nội, Hội Sân khấu Hà Nội đã tổ chức hội thảo “Vai trò nghệ sĩ biểu diễn trên sân khấu”. Bên cạnh việc khẳng định vai trò của nghệ sĩ biểu diễn trên sân khấu, thực trạng của nghệ thuật sân khấu với nghệ sĩ biểu diễn sân khấu hiện nay, các ý kiến tham luận tại hội thảo cũng đã đề cập tới nhiều giải pháp nhằm phát huy vai trò của nghệ sĩ biểu diễn sân khấu.
Nổi bật Tạp chí Người Hà Nội
  • Nghe hồ kể chuyện
    Bước quanh bờ gió nhẹ níu hờ chân, thư thả dừng lại ngồi trên băng ghế đá nghe hồ kể chuyện. Không biết áp tai vô đất, người ta có còn cảm nhận tiếng tim sóng thình thịch đập không?
  • [Infographic] Nhà thơ Xuân Quỳnh: Sống mãi một cõi tình thơ
    Xuân Quỳnh là nhà thơ tiêu biểu của văn học Việt Nam với những vần thơ gắn liền với dòng chảy văn nghệ và đời sống tinh thần của nhiều thế hệ, được đánh giá là một trong những nhà thơ tình hàng đầu của thời kỳ hiện đại.
  • Hà Nội trong tôi
    Một ngày mùa thu năm 2017, tôi lơ đãng nhìn ra ngoài bờ sông từ tầng 15 của tòa cao ốc. Bỗng cảm thấy muốn đi đâu đó thật xa và hình ảnh thủ đô xẹt qua tâm trí tôi. Và chuyến hành trình lần đầu của một người con từ miền Nam xa xôi bắt đầu từ lúc đó. Có lẽ trong lòng tôi đã để dành một khoảng trống riêng cho Hà Nội.
  • Khai hội Xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc năm 2023
    Sáng nay 6/2, tại đền Kiếp Bạc (TP Chí Linh, tỉnh Hải Dương) diễn ra Lễ khai hội truyền thống mùa Xuân Côn Sơn - Kiếp Bạc năm 2023 và tưởng niệm 689 năm ngày viên tịch của Đệ Tam Tổ Trúc Lâm Huyền Quang Tôn giả.
  • Lễ hội Tết Nguyên tiêu ở Hội An là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia
    Sáng 5/2, TP. Hội An, tỉnh Quảng Nam tổ chức Lễ đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia cho lễ hội Tết Nguyên tiêu Hội An.
Đừng bỏ lỡ
  • Những hình ảnh không được lên sóng của “Đừng làm mẹ cáu”
    Đằng sau những thước phim của “Đừng làm mẹ cáu”, các diễn viên vô cùng thân thiết ở hậu trường, liên tục chia sẻ những hình ảnh bên ngoài cảnh quay của phim.
  • "Nối dài" nét đẹp văn hóa truyền thống dịp đầu xuân
    Hà Nội là địa phương có số lượng lễ hội lớn với gần 1.300 lễ hội có quy mô lớn, nhỏ, đáp ứng được nhu cầu và nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân Thủ đô cũng như du khách thập phương.
  • Đền Hát Môn
    Đền mang tên địa danh của thôn Hát Môn, xã Hát Môn, huyện Phúc Thọ, ngoại thành Hà Nội. Nhân dân địa phương thường gọi là đền Hai Bà, cách trung tâm Hà Nội khoảng 35km về phía tây bắc. Từ Hà Nội, theo Quốc lộ 32, đến ngã ba Quai Chè rẽ phải khoảng 8km là tới di tích.
  • Ra mắt ấn phẩm “9 Bảo vật quốc gia ở Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam”
    Cuốn sách “9 Bảo vật quốc gia ở Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam” do Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam phối hợp với Nhà Xuất bản Mỹ thuật thực hiện vừa ra mắt bạn đọc.
  • “Nhịp điệu mới” của Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 21
    Ngày Thơ Việt Nam lần thứ 21 đã diễn ra lần đầu tiên tại Hoàng thành Thăng Long vào dịp Nguyên tiêu - ngày Rằm tháng Giêng (ngày 5/2/2023) với chủ đề “Nhịp điệu mới” do Hội Nhà văn Việt Nam chủ trì và Hoàng thành Thăng Long đồng tổ chức.
  • Lần đầu tiên Nhà hát Lớn Hà Nội công chiếu vở ballet kinh điển "Paquita"
    Vào tối 18/2 tới đây, vở ballet kinh điển 'Paquita' sẽ được công diễn tại Nhà hát lớn Hà Nội với sự tham gia của 46 diễn viên nhí độ tuổi từ 5 tới 16 tuổi.
  • Ra mắt cuốn sách của Tổng Bí thư về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực
    Sáng 2/2, Ban Nội chính Trung ương phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức Lễ ra mắt cuốn sách "Kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực, góp phần xây dựng Đảng và Nhà nước ta ngày càng trong sạch, vững mạnh" của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng - Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
  • Tổ chức chương trình nghệ thuật “Đảng là niềm tin tất thắng”
    Ngày 03/02, tại sân khấu ngoài trời khu vực đền Bà Kiệu (phố Đinh Tiên Hoàng, quận Hoàn Kiếm), Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tổ chức chương trình nghệ thuật “Đảng là niềm tin tất thắng” lúc 20 giờ.
  • Cân bằng giữa nghiên cứu và sáng tác: Ta còn thơ
    “Sống thơ” là chủ đề của buổi tọa đàm hướng tới Ngày Thơ Việt Nam 2023, do Khoa Viết văn – Báo chí, trường Đại học Văn hóa Hà Nội tổ chức sáng ngày 3/2/2023 tại phòng đọc của Khoa. Buổi tọa đàm do Tiến sĩ Mai Anh Tuấn dẫn dắt, cùng những giao lưu chia sẻ từ hai nhà thơ trẻ là Nguyễn Thị Thuý Hạnh và Lý Hữu Lương.
  • Ra mắt tập 2 bộ tiểu thuyết “Nước non vạn dặm” về Chủ tịch Hồ Chí Minh
    Sáng 1/2, Hội đồng Lý luận, phê bình Văn học, nghệ thuật Trung ương phối hợp với Nhà xuất bản Văn học và Công ty Cổ phần Văn hóa và Truyền thông Liên Việt tổ chức gặp mặt, trao đổi với báo chí về tập 2 của bộ tiểu thuyết Nước non vạn dặm với tên gọi “Lênh đênh bốn biển” của nhà văn Nguyễn Thế Kỷ.
Phát huy nguồn lực xã hội hóa đẩy mạnh sáng tạo văn học nghệ thuật
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO